Οι άτυποι φροντιστές έχουν καθοριστικό ρόλο στη φροντίδα των ηλικιωμένων, αλλά κινδυνεύουν από κοινωνική απομόνωση και ψυχολογική εξάντληση. Οι διαδικτυακές υπηρεσίες, όπως οι εφαρμογές και οι ιστότοποι, χρησιμοποιούνται όλο και περισσότερο για την υποστήριξη των άτυπων φροντιστών στην αντιμετώπιση ορισμένων αναγκών και καθηκόντων τους, όπως η παρακολούθηση της υγείας των αγαπημένων τους προσώπων, η ενημέρωση και η επικοινωνία και η διαχείριση του άγχους. Παρά τον αυξανόμενο αριθμό των διαθέσιμων λύσεων, η έλλειψη γνώσεων ή δεξιοτήτων των φροντιστών σχετικά με τις λύσεις συχνά εμποδίζει τη χρήση τους.
Στόχος
Η παρούσα μελέτη είχε ως στόχο να εξετάσει και να επιλέξει εφαρμογές και ιστότοπους που προσφέρουν λειτουργίες χρήσιμες για τους άτυπους φροντιστές εύθραυστων ενηλίκων ή ηλικιωμένων σε 5 ευρωπαϊκές χώρες (Κύπρος, Ελλάδα, Ιταλία, Πορτογαλία και Σουηδία).
Μέθοδοι
Πραγματοποιήθηκε συστηματική διαδικτυακή αναζήτηση από τον Ιανουάριο του 2017 έως τα μέσα Μαρτίου 2017 με τη χρήση επιλεγμένων λέξεων-κλειδιών, ακολουθούμενη από αξιολόγηση με βάση ένα σύνολο κοινά αποδεκτών κριτηρίων και τυποποιημένων εργαλείων. Οι επιλεγμένοι πόροι αξιολογήθηκαν και ταξινομήθηκαν ως προς το πεδίο εφαρμογής. Διεξήχθησαν ομάδες εστίασης με άτυπους φροντιστές για την επικύρωση του καταλόγου και της ταξινόμησης των πόρων. Οι δραστηριότητες διεξήχθησαν παράλληλα στις συμμετέχουσες χώρες με τη χρήση κοινών πρωτοκόλλων και κατευθυντήριων γραμμών, μιας διαδικασίας τυποποίησης και προγραμματισμένων ομαδικών συζητήσεων.
Αποτελέσματα
Από το σύνολο των 406 επιλέξιμων πηγών που ανακτήθηκαν, 138 εφαρμογές και 86 ιστότοποι πληρούσαν τα κριτήρια ένταξης. Οι μισοί από τους επιλεγμένους πόρους (109/224, 48,7%) αφορούσαν συγκεκριμένες ασθένειες, ενώ οι υπόλοιποι πόροι περιλάμβαναν πληροφορίες και βοηθητικά προγράμματα για διάφορα θέματα. Μόνο 38 πόροι (38/224, 17,0%) ήταν αφιερωμένοι ειδικά στους φροντιστές, αντιμετωπίζοντας τη διαχείριση των διαταραχών της υγείας και των ασθενειών του λήπτη της φροντίδας και εστιάζοντας κυρίως στις νευροεκφυλιστικές ασθένειες. Οι ομάδες εστίασης με τους φροντιστές έδειξαν ότι σχεδόν όλοι οι συμμετέχοντες δεν είχαν προηγούμενη γνώση οποιουδήποτε πόρου που απευθυνόταν ειδικά στους φροντιστές, ακόμη και αν εκδηλώθηκε ενδιαφέρον για πόρους που επικεντρώνονταν στους φροντιστές. Τα κύρια εμπόδια για τη χρήση των πόρων ήταν οι χαμηλές ψηφιακές δεξιότητες των φροντιστών και η αξιοπιστία των εφαρμογών και των ιστότοπων που σχετίζονται με την υγεία. Τα αποτελέσματα των ομάδων εστίασης οδήγησαν σε μια νέα ταξινόμηση των πόρων, η οποία περιλαμβάνει 4 κατηγορίες: ευημερία του φροντιστή, διαχείριση της υγείας και των ασθενειών του λήπτη της φροντίδας, χρήσιμες επαφές και τεχνολογίες για τη φροντίδα ηλικιωμένων.
Συμπεράσματα
Η διαδικασία επανεξέτασης επέτρεψε τον εντοπισμό διαδικτυακών πόρων καλής ποιότητας. Ωστόσο, οι πόροι αυτοί εξακολουθούν να είναι σπάνιοι λόγω έλλειψης αξιοπιστίας και χρηστικότητας που εμποδίζουν τους χρήστες να επωφεληθούν σωστά από τους περισσότερους πόρους. Η συμμετοχή των τελικών χρηστών προσέδωσε προστιθέμενη αξία στην ταξινόμηση των πόρων και ανέδειξε το χάσμα μεταξύ των δυνητικών οφελών από τη χρήση των τεχνολογιών της πληροφορίας και της επικοινωνίας και της πραγματικής χρήσης των επιγραμμικών πόρων από τους φροντιστές